BetonarmeStatik ProjeTBDY-2018

TBDY Kirişlerde Etriye Koşulu: Sarılma Bölgesi, Etriye Aralığı ve 350 mm Kuralı

Kirişlerde etriye koşulu, betonarme kirişlerde kullanılan enine donatıların (etriyelerin) çapı, aralığı, kanca şekli ve yerleşimi için deprem yönetmeliği ve TS 500’ün getirdiği kurallardır. Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği (TBDY 2018) Bölüm 7.4.4’te tanımlanan bu koşullar; kolon yüzünden itibaren kiriş yüksekliğinin iki katı uzunluğundaki sarılma bölgesi, bu bölgedeki sık etriye aralığı, en küçük etriye çapı, ilk etriyenin yeri ve etriye kolları arasındaki en büyük mesafe gibi kuralları kapsar. Bu kurallar, kirişin depremde kesmeden gevrek kırılmasını önlemek ve kiriş uçlarında sünek davranış elde etmek için vazgeçilmezdir.

Bu yazıda TBDY kirişlerde etriye koşulu nedir, sarılma bölgesinde ve orta bölgede etriye aralığı ne olmalıdır, 2007 deprem yönetmeliğine göre neler değişti, 350 mm etriye kolu kuralı neyi gerektirir, özel deprem etriyesi ve kancaları nasıl olmalıdır, etriye kesim boyu nasıl hesaplanır ve şantiyede sık yapılan hatalar nelerdir sorularını cevaplıyoruz. Yazının ortasındaki hesap aracıyla kirişinizin etriye ve donatı koşullarını kontrol edebilirsiniz.

Etriye Nedir ve Kirişte Ne İşe Yarar?

Etriye, kiriş ve kolonlarda boyuna donatıları dıştan saran, kapalı çerçeve biçiminde bükülmüş enine donatıdır. Kirişlerde etriyenin başlıca görevleri şunlardır:

  • Kesme kuvvetini karşılamak: Beton kesme kuvveti altında eğik (diyagonal) olarak çatlar. Etriyeler bu çatlakları dikiş gibi keserek açılmalarını engeller ve kesme kuvvetinin betonun taşıyamadığı kısmını taşır.
  • Betonu sarmak: Sık etriye, içindeki betonu sararak basınç dayanımını ve özellikle şekil değiştirme kapasitesini artırır. Kiriş uçlarında oluşan plastik mafsalların depremde dönme yapabilmesi bu sargıya bağlıdır.
  • Boyuna donatının burkulmasını önlemek: Tekrarlı deprem yükleri altında basınca çalışan boyuna donatılar, etriyeler arasında burkularak dışarı fırlayabilir. Sık etriye bu burkulma boyunu kısaltır.
  • Donatıları yerinde tutmak: Beton dökümü sırasında boyuna donatıların yerinden oynamasını engeller, kafesin rijitliğini sağlar.

Etriyenin genel tanımı, türleri ve kolonlardaki kullanımı için etriye nedir, ne işe yarar yazımıza göz atabilirsiniz.

TBDY 2018 Kirişlerde Etriye Koşulları (Madde 7.4.4)

TBDY 2018’in süneklik düzeyi yüksek kirişler için enine donatı koşulları özetle şöyledir:

  1. Kiriş mesnetlerinde, kolon yüzünden itibaren kiriş yüksekliğinin iki katı (2h) uzunluğundaki bölge sarılma bölgesi olarak tanımlanır.
  2. Sarılma bölgesi boyunca yönetmeliğin 7.2.8 maddesinde tanımlanan özel deprem etriyeleri kullanılır.
  3. Sarılma bölgelerinde 8 mm’den küçük çaplı enine donatı kullanılmaz.
  4. İlk etriyenin kolon yüzüne uzaklığı en çok 50 mm olur.
  5. Kesme hesabı (7.4.5.3) daha elverişsiz bir değer vermedikçe sarılma bölgesinde etriye aralığı; kiriş etkili yüksekliğinin 1/4’ünü (d/4), en küçük boyuna donatı çapının sekiz katını (8Ø) ve 150 mm’yi aşamaz.
  6. Sarılma bölgesi dışında TS 500’de verilen enine donatı koşullarına uyulur.
  7. Kiriş eksenine dik doğrultuda etriye kolları arasındaki mesafe 350 mm’yi aşamaz.
TBDY 2018'e göre kirişte sarılma bölgesi ve etriye aralıkları
Kirişte sarılma bölgesi (2h), sarılma bölgesindeki ve orta bölgedeki etriye aralıkları
Koşul Sarılma bölgesi (kolon yüzünden 2h) Orta bölge
Etriye tipi Özel deprem etriyesi (135° kanca) TS 500’e uygun etriye
En küçük çap Ø8 Ø8
En büyük aralık d/4; 8Øl; 150 mm d/2
İlk etriyenin yeri Kolon yüzünden ≤ 50 mm —
Kollar arası yatay mesafe ≤ 350 mm ≤ 350 mm
Minimum enine donatı oranı Kesme hesabına göre ρw ≥ 0,3 fctd/fywd

TBDY 2018 ile Gelen Yenilik: 350 mm Etriye Kolu Kuralı

2007 deprem yönetmeliği (DBYBHY 2007) ile karşılaştırıldığında TBDY 2018’de kiriş etriyelerine ilişkin dikkat çeken yeni bir ifade bulunmaktadır: “Kiriş eksenine dik doğrultuda etriye kolları aralığı 350 mm’yi aşmayacaktır.”

Kiriş kesitinde etriye kolları
Kiriş kesitinde düşey etriye kolları

Bu kural, kiriş genişliği boyunca düşey etriye kolları arasındaki yatay mesafeyi sınırlar. Tek bir kapalı etriyenin iki düşey kolu vardır ve bu kollar arasındaki mesafe yaklaşık olarak kiriş genişliğinden iki taraftaki paspayı ve etriye çapı düşülerek bulunur. Buna göre:

  • Yaklaşık 40 cm ve üzeri genişlikteki kirişlerde iki kollu tek etriye yeterli olmaz; çift etriye (iki iç içe etriye) veya ortaya ek bir düşey kol oluşturan çiroz kullanmak gerekir.
  • Uygulanan etriye tipine ve paspayına bağlı olarak yaklaşık 70 cm ve 105 cm genişliklerin üzerinde üçüncü, dördüncü kol gerekir.

Bu kural özellikle mütemadi (sürekli) temel kirişleri, geniş yassı kirişler ve transfer kirişleri gibi geniş kesitli elemanlarda ek bir uygulama zorluğu getirir. Ancak kesitin ortasındaki boyuna donatıların da etriye köşeleriyle tutulması, betonun daha etkili sarılması ve kesme çatlaklarının kesit genişliği boyunca daha düzgün dikilmesi sağlanır. Bu da kirişin süneklik kapasitesini ve enerji sönümleme yeteneğini artırarak deprem güvenliğine olumlu katkı yapar.

Sarılma Bölgesi Neden 2h Uzunluğundadır?

Deprem sırasında kirişlerde en büyük eğilme momentleri kolon yüzlerinde oluşur. Kapasite tasarımı ilkesine göre deprem enerjisinin, kirişlerin bu uç bölgelerinde oluşan plastik mafsallarda tüketilmesi istenir. Plastik mafsalın boyu, yaklaşık olarak kiriş yüksekliği mertebesindedir; donatı akmasının yayıldığı bölge ise kolon yüzünden bir miktar daha uzağa uzanabilir. Yönetmelik bu bölgeyi güvenli tarafta kalarak kiriş yüksekliğinin iki katı olarak tanımlar.

Plastik mafsal bölgesinde beton tekrarlı yükler altında çatlar ve kabuk betonu dökülebilir. Bu durumda kesitin taşıma gücünü sürdürebilmesi; çekirdek betonun sık etriyeyle sarılmasına, boyuna donatının burkulmamasına ve kesme kuvvetinin tamamen etriyelerle taşınabilmesine bağlıdır. Sarılma bölgesindeki d/4, 8Ø ve 150 mm sınırları bu üç amaca birlikte hizmet eder:

  • d/4 sınırı her eğik kesme çatlağının en az birkaç etriye tarafından kesilmesini sağlar.
  • 8Ø sınırı boyuna donatının burkulma boyunu sınırlar.
  • 150 mm sınırı büyük kesitli kirişlerde de yeterli sarılmanın sağlanmasını garanti eder.

Sarılma Bölgesi Dışında Etriye Koşulları (TS 500)

Sarılma bölgesi dışında, yani kirişin orta bölgesinde, TS 500’ün enine donatı koşulları geçerlidir:

  • Etriye aralığı faydalı yüksekliğin yarısını geçemez: s ≤ d/2. Tasarım kesme kuvvetinin büyük olduğu durumlarda bu sınır d/4’e düşer.
  • Minimum enine donatı oranı: ρw = Asw / (bw·s) ≥ 0,3·fctd/fywd. Burada Asw bir etriye sırasındaki tüm düşey kolların toplam alanıdır.
  • Kesme hesabının gerektirdiği etriye miktarı her durumda sağlanır.

TS 500, kesme donatısı gerektirmeyecek kadar küçük kesme kuvveti taşıyan kirişlerde bile minimum etriye konulmasını zorunlu tutar. Bunun nedeni, beklenmeyen yükler, rötre ve sıcaklık etkileri altında oluşabilecek eğik çatlakların ani olarak ilerlemesini önlemektir. Etriyesiz veya çok seyrek etriyeli bir kiriş, ilk eğik çatlakla birlikte gevrek biçimde kırılabilir.

Uygulamada orta bölgede genellikle sarılma bölgesindeki aralığın iki katı kullanılır (örneğin Ø8/10 – Ø8/20 veya Ø10/10 – Ø10/20). Ancak bu bir alışkanlıktır; asıl belirleyici olan kesme hesabı ve yukarıdaki sınırlardır.

Kirişlerde Kesme Hesabı ve Etriye

Etriye aralığının yalnızca yönetmeliğin konstrüktif sınırlarını sağlaması yeterli değildir; kirişin kesme kuvvetine göre hesaplanması da gerekir. TS 500’e göre kesme dayanımı, betonun katkısı ile etriyelerin katkısının toplamıdır:

Vr = Vc + Vw    Vw = (Asw / s) · fywd · d

TBDY 2018 ise deprem etkisi altındaki kirişlerde tasarım kesme kuvvetinin kapasite tasarımı ilkesine göre hesaplanmasını ister. Bu yaklaşımda kesme kuvveti, kirişin iki ucunda oluşabilecek moment kapasitelerinden ve düşey yüklerden bulunur:

Ve = Vdy ± (Mpi + Mpj) / ln

Böylece kirişin kesmeden göçmesi, uçlarının eğilmeden akmasından önce gerçekleşemez. Yönetmelik ayrıca deprem etkisinden doğan kesme kuvvetinin belirli bir düzeyi aştığı durumlarda sarılma bölgesinde betonun kesme katkısının ihmal edilmesini öngörür; bu durumda kesmenin tamamı etriyelerle karşılanır ve etriye aralığı d/4 sınırından da küçük çıkabilir. Kesme donatısının işleyişini kirişlerde kesme donatısı yazımızda ayrıntılı olarak anlattık.

Kiriş Etriye ve Donatı Kontrol Aracı

Aşağıdaki araçla kiriş boyutlarını, donatıları, etriye çapını, kol sayısını, sarılma bölgesi ve orta bölge aralıklarını girerek; etriye aralıklarının, kollar arası 350 mm kuralının, minimum etriye oranının ve diğer temel kiriş sınırlarının sağlanıp sağlanmadığını kontrol edebilirsiniz. Kol aralığı hesabında iki taraftan 25 mm paspayı varsayılmıştır.

Özel Deprem Etriyesi ve Kanca Koşulları

TBDY 2018 madde 7.2.8’de tanımlanan özel deprem etriyeleri, sarılma bölgelerinde kullanılması zorunlu olan, uçları özel kancalarla bitirilmiş etriyelerdir. Bu etriyelerin temel özellikleri şunlardır:

  • Etriyenin her iki ucunda 135° kıvrımlı kancalar bulunur. 90° kıvrılmış kancalar deprem sırasında açılabildiği için sarılma bölgelerinde kabul edilmez.
  • 135° kancaların düz kısmının uzunluğu, etriye çapının en az 10 katı ve 100 mm’den az olmamalıdır.
  • Kancalar, kesitin içine, çekirdek betona doğru yönlendirilmeli ve bir boyuna donatıyı sarmalıdır.
  • Komşu etriyelerin kancaları mümkün olduğunca farklı köşelerde olacak şekilde şaşırtmalı yerleştirilir; böylece tüm kancalar aynı köşede toplanmaz.
  • Çirozlar etriye ile aynı çapta yapılır ve hem boyuna donatıyı hem de dış etriyeyi sarar. Çirozun bir ucunda 135°, diğer ucunda 90° kanca bulunabilir; bu durumda 90° kancalar komşu çirozlarda şaşırtmalı düzenlenir. Bu konuyu çirozların boyuna donatı ve dış etriyeyi sarması yazımızda ele aldık.

Etriye Kesim Boyu Nasıl Hesaplanır?

Kiriş etriyesinin kesim boyu, etriyenin çevre uzunluğu ile iki kancanın uzunluklarının toplamıdır. Yaklaşık olarak şu şekilde hesaplanabilir:

L ≈ 2·(b − 2c) + 2·(h − 2c) + 2·k

Burada b ve h kiriş genişliği ve yüksekliği, c net paspayı, k ise bir kancanın uzunluğudur (135° kanca için yaklaşık 10Ø, en az 100 mm). Büküm kayıpları nedeniyle demirhane uygulamasında birkaç santimetrelik düzeltme yapılır. Örneğin 30/60 bir kirişte, 2,5 cm paspayı ve Ø10 etriye ile:

  • Çevre: 2·(30 − 5) + 2·(60 − 5) = 50 + 110 = 160 cm
  • Kancalar: 2 × 10 cm = 20 cm
  • Kesim boyu: yaklaşık 180 cm; bir etriyenin ağırlığı 1,80 m × 0,617 kg/m ≈ 1,11 kg

Etriye sayısı ise sarılma bölgelerindeki ve orta bölgedeki aralıklara göre ayrı ayrı bulunur. Örneğin serbest açıklığı 5 m olan 30/60 bir kirişte her iki uçta 120 cm’lik sarılma bölgesi Ø10/10, ortadaki 260 cm’lik bölge Ø10/20 ile düzenlenirse yaklaşık 2 × 13 + 13 = 39 adet etriye gerekir. Donatı ağırlıklarını hesaplamak için demir kaç kilo yazımızdan yararlanabilirsiniz.

Temel Kirişlerinde ve Geniş Kirişlerde Etriye

Mütemadi (sürekli) temellerin kirişleri ve radye temellerin kirişleri genellikle 50–100 cm gibi geniş kesitlerle yapılır. 350 mm kol aralığı kuralı nedeniyle bu kirişlerde çoğu zaman çift veya üçlü etriye kullanmak gerekir. Temel kirişlerinin deprem davranışı üst yapı kirişlerinden farklı olsa da kolon birleşim bölgelerinde kolon etriyelerinin temel içinde devam ettirilmesi ve temel kirişi etriyelerinin düzgün yerleştirilmesi önemlidir. Bu konuda temel içi ve kiriş birleşim bölgelerinde kolon etriyeleri yazımıza bakabilirsiniz.

Yassı ve geniş kirişlerde etriye kollarının yanı sıra boyuna donatıların da kesit genişliğine düzgün dağıtılması gerekir. Kollar arası mesafe sınırı, aynı zamanda ortada kalan boyuna donatıların etriye köşeleri veya çirozlarla tutulmasını da kolaylaştırır.

2007 Deprem Yönetmeliği ile Karşılaştırma

Kiriş sarılma bölgesi tanımı (2h), en küçük etriye çapı (Ø8), ilk etriyenin kolon yüzünden en çok 50 mm uzakta olması ve özel deprem etriyesi kullanımı gibi kurallar 2007 yönetmeliğinden tanıdık kurallardır ve TBDY 2018’de de büyük ölçüde korunmuştur. TBDY 2018’in getirdiği en belirgin fark, kiriş eksenine dik doğrultuda etriye kolları aralığının 350 mm ile sınırlandırılmasıdır. Bunun yanında minimum kiriş genişliğinin 250 mm’ye çıkarılması ve mesnet alt donatısı oranı gibi diğer kiriş koşulları da güncellenmiştir. Kiriş boyutları ve donatı sınırlarının tamamı için kiriş sınır değerleri yazımızı, tasarım adımları için ise TBDY betonarme kiriş tasarımı yazımızı inceleyebilirsiniz.

Örnek: 40/70 Kirişte Etriye Koşullarının Kontrolü

Genişliği 40 cm, yüksekliği 70 cm olan, en küçük boyuna donatısı Ø16 ve paspayı 2,5 cm olan bir kiriş düşünelim. Faydalı yükseklik yaklaşık d = 70 − 4 = 66 cm’dir.

  • Sarılma bölgesi boyu: 2h = 2 × 70 = 140 cm. Kirişin her iki ucunda kolon yüzünden itibaren 140 cm boyunca özel deprem etriyesi kullanılır.
  • Sarılma bölgesinde en büyük aralık: min(d/4 = 16,5 cm; 8Ø = 8 × 1,6 = 12,8 cm; 15 cm) = 12,8 cm. Uygulamada 12 cm veya 10 cm seçilir.
  • Orta bölgede en büyük aralık: d/2 = 33 cm. Kesme hesabı daha küçük bir değer vermiyorsa uygulamada 20–25 cm kullanılır.
  • Kollar arası mesafe: Tek etriyede kollar arası mesafe yaklaşık 40 − 2 × 2,5 − 1 = 34 cm olur ve 35 cm sınırının hemen altında kalır. Paspayı veya etriye çapı küçük değiştiğinde sınır aşılabileceği için bu genişlikte ortaya bir çiroz eklemek güvenli bir çözümdür.
  • Minimum etriye oranı: C30 ve B420C için 0,3·fctd/fywd ≈ %0,105. İki kollu Ø10/20 ile ρw = 157 / (400 × 200) ≈ %0,196 olup koşul sağlanır.

Sonuç olarak bu kiriş için Ø10/10 (sarılma bölgesi) – Ø10/20 (orta bölge) etriye düzeni ve sarılma bölgelerinde orta çiroz uygun bir başlangıç çözümüdür; nihai karar kesme hesabıyla verilir.

Projede Etriye Gösterimi Nasıl Okunur?

Statik projelerin kiriş açılımlarında etriyeler genellikle Ø10/10/20 veya Ø10/10-20 biçiminde gösterilir. Bu ifadede ilk sayı etriye çapını, ikinci sayı sarılma bölgesindeki aralığı, üçüncü sayı ise orta bölgedeki aralığı (cm) belirtir. Sarılma bölgesinin boyu ya açılımda ölçüyle verilir ya da genel notlarda “sarılma bölgesi boyu 2h” olarak belirtilir. Çift etriye kullanılan kirişlerde etriye kesitte ayrıca çizilir ve “2ר10/10” gibi gösterilir. Projeyi okurken kanca açıları ve çiroz detayları için genel notların da mutlaka incelenmesi gerekir; konuyla ilgili ayrıntılar statik proje nasıl okunur yazımızda yer alıyor.

Kolon Etriyesi ile Kiriş Etriyesi Arasındaki Farklar

Kolon ve kirişlerdeki etriye koşulları benzer amaçlara hizmet etse de ayrıntılarda farklılık gösterir. Kolonlarda sarılma bölgesi kolon uçlarında tanımlanır ve uzunluğu kolon kesit boyutuna, kolon serbest yüksekliğine ve 500 mm’lik alt sınıra bağlı olarak belirlenir; kirişlerde ise sarılma bölgesi doğrudan 2h’dir. Kolonlarda ayrıca kolon-kiriş birleşim bölgesi boyunca etriyelerin devam ettirilmesi ve minimum enine donatı hacmi gibi ek koşullar vardır. Kiriş etriyeleri esas olarak kesme ve süneklik için, kolon etriyeleri ise bunlara ek olarak eksenel yük altındaki betonu sarmak için tasarlanır.

Etriye Malzemesi ve Bükme Kuralları

Etriyeler genellikle boyuna donatıyla aynı sınıftan, B420C veya B500C nervürlü donatı çeliğinden yapılır. Etriyelerin bükülmesi soğuk olarak, uygun bükme makineleri ve mandrel çapları kullanılarak yapılmalıdır. Isıtılarak bükme, donatının mekanik özelliklerini bozduğu için yapılmamalıdır. Büküm çapının çok küçük seçilmesi, büküm noktasında çatlamaya ve kırılmaya yol açabilir. Hazır etriye üretiminde, ölçülerin projeye uygunluğu ve kanca açıları teslim alınırken kontrol edilmelidir.

Şantiyede Kiriş Etriyelerinde Sık Yapılan Hatalar

  • Sarılma bölgesinin sıklaştırılmaması: Etriyelerin kiriş boyunca eşit aralıkla, örneğin her yerde 20 cm ile dizilmesi en tehlikeli hatalardandır.
  • İlk etriyenin kolon yüzünden uzak başlaması: İlk etriye 5 cm yerine 15–20 cm içeride başlatılırsa en kritik kesit sarılmamış olur.
  • 90° kanca kullanılması: Kancaların 135° yerine 90° kıvrılması, depremde etriyenin açılmasına ve sargının tamamen kaybolmasına neden olur.
  • Kısa kanca boyu: 135° kıvrılsa bile kanca boyu yetersizse etriye betondan sıyrılabilir.
  • Geniş kirişlerde tek etriye: 350 mm kol aralığı kuralına uyulmaması.
  • Etriyelerin boyuna donatıya bağlanmaması: Beton dökümünde kayan etriyeler aralıkları bozar.
  • Yetersiz paspayı: Etriyenin kalıba dayanması korozyona ve aderans kaybına yol açar.

Kiriş-kolon birleşim bölgelerinde de kolon etriyelerinin kesilmeden devam ettirilmesi gerektiği unutulmamalıdır. Birleşim bölgesindeki yük aktarımı için kolon-kiriş birleşim bölgelerindeki yük aktarımı yazımızı okuyabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

Kirişlerde etriye aralığı ne kadar olmalıdır?

TBDY 2018’e göre sarılma bölgesinde (kolon yüzünden itibaren 2h) etriye aralığı d/4, en küçük boyuna donatı çapının 8 katı ve 150 mm’nin en küçüğünden büyük olamaz. Orta bölgede TS 500’e göre en fazla d/2’dir. Kesme hesabı daha küçük aralık gerektiriyorsa o değer esas alınır.

Kiriş sarılma bölgesi ne kadardır?

Kolon yüzünden itibaren kiriş yüksekliğinin iki katıdır. Örneğin 60 cm yüksekliğindeki bir kirişte sarılma bölgesi her iki uçta 120 cm’dir.

Kiriş etriyesinde ilk etriye nereye konur?

İlk etriye kolon yüzünden en çok 50 mm (5 cm) uzaklıkta başlatılmalıdır.

Hangi genişlikten sonra çift etriye gerekir?

TBDY 2018’e göre etriye kolları arasındaki yatay mesafe 350 mm’yi aşamaz. Bu nedenle paspayı ve etriye çapına bağlı olarak yaklaşık 40 cm ve üzeri genişlikteki kirişlerde çift etriye veya ortada çiroz kullanmak gerekir.

Kiriş etriyesinde en küçük çap nedir?

Sarılma bölgelerinde 8 mm’den küçük çaplı enine donatı kullanılamaz. Uygulamada kesme kuvveti büyük olan kirişlerde Ø10 veya Ø12 etriyeler tercih edilir.

Etriye kancası neden 135 derece olmalıdır?

90° kancalar tekrarlı deprem yükleri altında, özellikle kabuk betonu döküldükten sonra açılabilir ve etriye işlevini yitirir. 135° kıvrılan ve çekirdek betona gömülen kancalar ise etriyenin açılmasını engeller.

Orta bölgede etriye aralığı 25 cm olabilir mi?

Olabilir; ancak aralığın faydalı yüksekliğin yarısını (d/2) geçmemesi, minimum etriye oranının sağlanması ve kesme hesabının bu aralığa izin vermesi gerekir. Örneğin 50 cm yüksekliğindeki bir kirişte d ≈ 46 cm olduğundan d/2 = 23 cm’dir ve 25 cm aralık uygun değildir.

Kiriş etriyeleri boyuna donatıya bağlanmalı mı?

Evet. Etriyeler bağ teliyle boyuna donatılara bağlanmalı, beton dökümü ve vibrasyon sırasında yerinden kaymamalıdır. Kayan etriyeler sarılma bölgesindeki aralıkları bozar ve kritik bölgeleri zayıflatır.

Sarılma bölgesinde etriye aralığı için kiriş yüksekliği mi, faydalı yükseklik mi kullanılır?

TBDY 2018 madde 7.4.4’te sınır, kiriş etkili (faydalı) yüksekliğinin dörtte biri olarak verilmiştir. Faydalı yükseklik, kiriş yüksekliğinden paspayı ve donatı yarıçapı düşülerek bulunduğu için bu sınır h/4’ten biraz daha küçüktür.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir