Statik ProjeTBDY-2018

Deprem Bölgeleri ve Deprem Tehlike Haritası: Nasıl Sorgulanır?

Deprem bölgeleri denildiğinde çoğu kişinin aklına hâlâ “1. derece”, “2. derece” gibi sınıflar gelir. Oysa bu sistem 1 Ocak 2019’dan itibaren yürürlükte değildir. Türkiye’de artık il veya bölge bazında derece verilmez; bunun yerine AFAD’ın hazırladığı Türkiye Deprem Tehlike Haritası, ülkenin her noktası için ayrı ayrı yer hareketi değerleri sunar. Kısa cevap şudur: Evinizin veya arsanızın deprem tehlikesini öğrenmek için AFAD’ın Türkiye Deprem Tehlike Haritaları uygulamasında konumunuzu sorgulamanız ve çıkan PGA, Ss ve S1 değerlerine bakmanız gerekir.

Deprem tehlikesi hesap aracı aşağıdadırAFAD sorgusundaki Ss ve S1 değerlerini ve zemin sınıfını girin; tasarım spektrumunu, SDS, SD1 ve deprem tasarım sınıfını (DTS) görün.
Hesap aracına git ↓

Bu rehberde eski deprem bölgeleri sisteminin neden kaldırıldığını, yeni tehlike haritasının nasıl çalıştığını, AFAD üzerinden adım adım nasıl sorgulama yapılacağını, sorgu sonucundaki değerlerin ne anlama geldiğini ve zemin sınıfının bu değerleri nasıl değiştirdiğini bir inşaat mühendisi gözüyle anlatıyoruz. Yazının ortasındaki hesap aracına sorgudan aldığınız değerleri girerek binanızın tasarım spektrumunu ve deprem tasarım sınıfını görebilirsiniz.

Deprem Bölgesi Nedir? Eski Derece Sistemi Neden Kaldırıldı?

1996 yılında yürürlüğe giren Türkiye Deprem Bölgeleri Haritası, ülkeyi birinciden beşinciye kadar beş deprem bölgesine ayırıyordu. Bir yerleşim yeri hangi bölgedeyse, o bölgedeki bütün binalar aynı etkin yer ivmesi katsayısıyla hesaplanıyordu. 2007 tarihli deprem yönetmeliğinde bu katsayılar birinci derece bölge için 0,40g, ikinci derece için 0,30g, üçüncü derece için 0,20g ve dördüncü derece için 0,10g idi.

Bu yaklaşımın en büyük sorunu, aynı bölge sınırı içinde kalan ama diri faya uzaklığı çok farklı olan yerlerin aynı kabul edilmesiydi. Bir fayın hemen yanındaki mahalle ile kilometrelerce uzaktaki bir köy aynı değeri alabiliyor; bölge sınırının iki yanındaki komşu parseller ise birden bir derece farklı sayılabiliyordu. Bilimsel bilgi birikimi, deprem kayıtları ve diri fay verileri arttıkça bu kaba sınıflandırma yetersiz kaldı.

Bu nedenle 2018/11275 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yeni Türkiye Deprem Tehlike Haritası kabul edildi. Karar, 18 Mart 2018 tarihli ve 30364 sayılı (mükerrer) Resmî Gazete’de yayımlandı ve 1 Ocak 2019’da yürürlüğe girdi. Aynı kararla 1996 tarihli deprem bölgeleri haritasını yürürlüğe koyan karar kaldırıldı. Yeni harita ile birlikte Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği (TBDY 2018) de aynı tarihte uygulanmaya başladı.

Basın açıklamalarına yansıyan AFAD verilerine göre eski haritada ülke yüzölçümünün yaklaşık %66’sı birinci ve ikinci derece deprem bölgesindeydi; yeni haritada ise en yüksek tehlike sınıfına giren alan yaklaşık %18’dir. Bu değişim deprem tehlikesinin azaldığı anlamına gelmez; tehlikenin artık fay hatlarına daha yakın, daha dar bölgelerde ve gerçeğe daha uygun biçimde gösterildiği anlamına gelir. Bazı illerde tehlike düşerken bazılarında artmıştır.

Haberlerdeki “kaçıncı derece deprem bölgesi” listeleri

Bugün internette hâlâ “İstanbul kaçıncı derece deprem bölgesi?” gibi sorulara il bazında cevap veren listeler bulunur. Bu listeler ya eski haritaya dayanır ya da yeni haritadaki değerleri gayriresmî olarak sınıflandırır. Yeni sistemde resmî bir “derece” yoktur ve aynı il içinde tehlike, mahalleden mahalleye önemli ölçüde değişebilir. Doğru bilgi için il adına değil, binanın veya arsanın koordinatına bakılmalıdır.

Deprem tehlike haritası ve deprem bölgeleri: ZB ve ZC zeminler için yatay elastik tasarım spektrumu örneği
Aynı tehlike değerleri için ZB ve ZC zeminlerde yatay elastik tasarım spektrumu (Ss = 1,00, S1 = 0,28)

Türkiye Deprem Tehlike Haritası Nedir?

Türkiye Deprem Tehlike Haritası (TDTH), AFAD tarafından olasılıksal sismik tehlike analiziyle hazırlanmıştır. Bu analizde diri faylar, geçmiş depremlerin büyüklük ve sıklığı, yer hareketinin uzaklıkla nasıl azaldığı gibi veriler birlikte değerlendirilir. Sonuçta ülkenin her noktası için, belirli bir süre içinde belirli bir yer hareketi değerinin aşılma olasılığı hesaplanır.

Harita tek bir değer değil, dört farklı deprem yer hareketi düzeyi için ayrı değerler sunar:

Düzey 50 yılda aşılma olasılığı Tekrarlanma periyodu Kullanım amacı
DD-1 %2 2.475 yıl En büyük deprem; göçme öncesi performans kontrolü
DD-2 %10 475 yıl Standart tasarım depremi; binaların çoğu bu düzeye göre tasarlanır
DD-3 %50 72 yıl Sık deprem; özel ve yüksek binalarda sınırlı hasar kontrolü
DD-4 %68 43 yıl Servis depremi; yüksek binalarda kesintisiz kullanım kontrolü

Günlük kullanımda “bölgenin deprem tehlikesi” denildiğinde genellikle DD-2 düzeyi kastedilir. Bu, 50 yıllık bir süre içinde aşılma olasılığı %10 olan, yani ortalama 475 yılda bir beklenen yer hareketidir.

Deprem Tehlike Haritası Nasıl Sorgulanır?

AFAD’ın Türkiye Deprem Tehlike Haritaları interaktif uygulaması (tdth.afad.gov.tr) üzerinden ülkenin herhangi bir noktası için sorgulama yapılabilir. Uygulamaya e-Devlet şifresiyle giriş yapılır. Sorgulama genellikle şu adımlarla yapılır:

  1. Uygulamayı açın ve giriş yapın: AFAD’ın deprem tehlike haritaları sayfasına gidin ve e-Devlet ile oturum açın.
  2. Konumu belirleyin: Haritada binanızın veya arsanızın bulunduğu noktayı işaretleyin ya da enlem-boylam koordinatını girin. Koordinatı bilmiyorsanız tapu bilgilerinizle TKGM Parsel Sorgu uygulamasından parselinizi bularak koordinatını alabilirsiniz.
  3. Deprem yer hareketi düzeyini seçin: Genel değerlendirme için DD-2’yi seçin. Proje yapılıyorsa mühendis dört düzeyin hepsini kullanabilir.
  4. Parametreleri okuyun: Ekranda PGA, PGV, Ss ve S1 değerleri görüntülenir.
  5. Raporu indirin: Uygulama, seçilen nokta için parametreleri içeren bir rapor üretebilir. Bu rapor, proje müelliflerinin de kullandığı resmî veridir.

Sorgulama yaparken il veya ilçe merkezini değil, binanın tam konumunu seçmeniz önemlidir. Fay hattına birkaç kilometre yakınlık bile değerleri belirgin şekilde değiştirebilir.

Sorgu Sonucundaki Değerler Ne Anlama Gelir?

Tehlike haritası sorgusunda karşınıza çıkan değerler, yer çekimi ivmesinin (g) katı olarak verilir. Örneğin 0,40g, yer çekimi ivmesinin %40’ı büyüklüğünde bir yatay ivme demektir.

  • PGA (en büyük yer ivmesi): Deprem sırasında zeminin ulaşacağı en büyük yatay ivmedir. Bölgeler arasında karşılaştırma yapmak için en sık kullanılan değerdir. Kavramın ayrıntıları için PGA, PGV ve PGD yazımıza bakabilirsiniz.
  • PGV (en büyük yer hızı): Zeminin ulaşacağı en büyük hızdır (cm/sn). Özellikle boru hatları ve gömülü yapılar için önemlidir.
  • Ss (kısa periyot harita spektral ivme katsayısı): 0,2 saniye civarındaki kısa periyotlu yapılar, yani az katlı rijit binalar için kullanılan değerdir.
  • S1 (1 saniye periyot harita spektral ivme katsayısı): Daha yüksek ve esnek binaların davranışını belirleyen değerdir.

Bu değerler referans zemin için verilir. Gerçek zemin koşulları değerleri büyütebilir veya küçültebilir; bu nedenle tasarımda yerel zemin sınıfına göre düzeltme yapılır. Binaların doğal titreşim periyodu ile spektral değerler arasındaki ilişkiyi periyot ve frekans ile rezonans yazılarımızda anlattık.

PGA değerini nasıl yorumlamalı?

Resmî bir sınıflandırma olmasa da, DD-2 düzeyindeki PGA değerleri kabaca şöyle yorumlanabilir: 0,40g ve üzeri çok yüksek, 0,30–0,40g yüksek, 0,20–0,30g orta, 0,10–0,20g düşük-orta, 0,10g altı düşük deprem tehlikesini gösterir. Bu aralıklar, eski sistemdeki birinci ila beşinci derece bölgelerin katsayılarıyla kabaca karşılaştırılabilir; ancak bu karşılaştırma yalnızca fikir vermek içindir. Tasarımda PGA değil, Ss ve S1 değerleri ile zemin katsayıları kullanılır.

Zemin Sınıfı Deprem Tehlikesini Nasıl Değiştirir?

Aynı tehlike değerine sahip iki noktadan biri sağlam kaya üzerinde, diğeri yumuşak kil üzerinde ise deprem sırasında hissedilecek sarsıntı çok farklı olur. Yumuşak zeminler deprem dalgalarını büyütür ve uzun periyotlu sarsıntıları artırır. TBDY 2018 bu etkiyi, zemini altı sınıfa ayırarak hesaba katar:

Zemin sınıfı Zemin türü Üst 30 m ortalama kayma dalgası hızı (Vs30)
ZA Sağlam, sert kayalar 1.500 m/sn’den büyük
ZB Az ayrışmış, orta sağlam kayalar 760–1.500 m/sn
ZC Çok sıkı kum, çakıl ve sert kil tabakaları veya ayrışmış, çok çatlaklı zayıf kayalar 360–760 m/sn
ZD Orta sıkı-sıkı kum, çakıl veya çok katı kil tabakaları 180–360 m/sn
ZE Gevşek kum, çakıl veya yumuşak-katı kil tabakaları 180 m/sn’den küçük
ZF Sıvılaşma riski olan, çok yumuşak veya organik zeminler gibi sahaya özel araştırma gerektiren zeminler Sahaya özel analiz

Zemin sınıfı, yönetmeliğin Tablo 2.1 ve 2.2’sindeki Fs ve F1 yerel zemin etki katsayılarını belirler. Örneğin Ss = 0,50 olan bir noktada sağlam kayada (ZA) Fs = 0,8 iken gevşek zeminde (ZE) Fs = 1,7’ye çıkar; yani kısa periyottaki tasarım ivmesi iki kattan fazla artar. Zemin sınıfı arsa bazında, sondaj ve jeofizik ölçümlerle yapılan zemin etüdü ile belirlenir.

Tasarım Spektrumu ve Deprem Tasarım Sınıfı (DTS)

Mühendisler tehlike haritasındaki değerleri doğrudan kullanmaz; önce zemin katsayılarıyla düzeltilmiş tasarım spektral ivme katsayılarını hesaplar:

  • SDS = Ss × Fs (kısa periyot tasarım spektral ivme katsayısı)
  • SD1 = S1 × F1 (1 saniye periyot tasarım spektral ivme katsayısı)

Bu iki değerden yatay elastik tasarım spektrumu çizilir. Spektrumun köşe periyotları TA = 0,2 × SD1 / SDS ve TB = SD1 / SDS bağıntılarıyla bulunur; uzun periyot geçiş periyodu TL ise 6 saniye alınır. Binanın doğal titreşim periyodu bu eğri üzerinde işaretlenerek, binaya etkiyecek deprem ivmesi bulunur.

SDS değeri ve binanın kullanım amacı birlikte deprem tasarım sınıfını (DTS) belirler. DTS; taşıyıcı sistem seçimini, bina yüksekliği sınırlarını ve uygulanacak hesap yöntemlerini doğrudan etkiler.

SDS aralığı BKS = 1 (hastane, okul vb.) BKS = 2 ve 3 (konut, işyeri vb.)
SDS < 0,33 DTS 4a DTS 4
0,33 ≤ SDS < 0,50 DTS 3a DTS 3
0,50 ≤ SDS < 0,75 DTS 2a DTS 2
SDS ≥ 0,75 DTS 1a DTS 1

Bina kullanım sınıfı (BKS) ise binanın önemine göre belirlenir. Deprem sonrasında kullanılması gereken hastane, itfaiye ve okul gibi binalar BKS 1 (bina önem katsayısı I = 1,5), alışveriş merkezi, spor salonu ve ibadethane gibi insanların kısa süreli ve yoğun bulunduğu binalar BKS 2 (I = 1,2), konut, işyeri ve oteller ise BKS 3 (I = 1,0) sınıfındadır. Taşıyıcı sistem katsayılarının DTS’ye göre nasıl değiştiğini TBDY 2018 R, D ve BYS tablosu yazımızda bulabilirsiniz.

Deprem tehlikesi ve tasarım spektrumu hesap aracı

Aşağıdaki araca AFAD sorgusundan aldığınız DD-2 düzeyindeki Ss ve S1 değerlerini, isterseniz PGA’yı, zemin sınıfını ve bina kullanım sınıfını girin. Araç, zemin katsayılarını yönetmelikteki tablolardan doğrusal enterpolasyonla bulur; SDS, SD1, spektrum köşe periyotları, deprem tasarım sınıfı ve bina önem katsayısını hesaplar ve tasarım spektrumunu çizer.

Örnek: Aynı noktada farklı zeminler

Ss = 1,00 ve S1 = 0,28 olan bir nokta düşünelim. Bina ZC sınıfı zeminde ise Fs = 1,2 ve F1 = 1,5 olur; SDS = 1,20, SD1 = 0,42 bulunur ve konut için DTS 1 çıkar. Aynı noktada zemin ZB olsaydı Fs = 0,9 ve F1 = 0,8 olur; SDS = 0,90, SD1 = 0,224 bulunur. DTS yine 1’dir, ancak uzun periyot bölgesindeki tasarım ivmeleri yaklaşık yarı yarıya azalır. Bu örnek, aynı “bölgede” bile zemin koşullarının binaya etkiyen deprem kuvvetini ne kadar değiştirdiğini gösterir.

Diri Fay Haritası ile Deprem Tehlike Haritası Arasındaki Fark

Bu iki harita sık sık karıştırılır, ancak farklı soruları cevaplar:

  • Diri Fay Haritası: Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğü (MTA) tarafından hazırlanır ve aktif fayların nerede olduğunu, uzunluklarını ve türlerini gösterir. Fay türleri için fay hareketleri yazımıza bakabilirsiniz.
  • Deprem Tehlike Haritası: AFAD tarafından hazırlanır ve fayların ürettiği depremlerin bir noktada oluşturacağı yer hareketinin büyüklüğünü ve olasılığını gösterir. Bina tasarımında esas alınan resmî harita budur.

MTA, Haziran 2026’da Türkiye Diri Fay Haritası’nın 13 yıl sonra güncellenen yeni baskısını kamuoyuyla paylaştı. Açıklamaya göre 2013 baskısında 485 olan diri fay sayısı yeni baskıda 700’e yükseldi. Yeni fay verilerinin ileride tehlike hesaplarına da yansıması beklenebilir; ancak bina tasarımında esas alınan resmî değerler, yürürlükteki Türkiye Deprem Tehlike Haritası’ndan alınmaya devam eder.

Bir binanın doğrudan diri fay üzerinde veya çok yakınında bulunması, tehlike haritasındaki yüksek ivme değerlerinden ayrı bir risktir: Fay kırığı yüzeye ulaşırsa zemin kendisi yer değiştirir ve sıradan binaların bu hareketi ağır hasar görmeden karşılaması çok zordur. Bu nedenle bazı imar planlarında fay sakınım bantları ve yapılaşma kısıtları bulunur. Arsanızın böyle bir kısıtlamaya tabi olup olmadığını imar durumu belgesinden ve plan notlarından öğrenebilirsiniz.

Deprem Tehlikesi Yüksek ve Düşük Bölgeler

Yeni haritada tehlike, il sınırlarına göre değil fay sistemlerine göre dağılır. Genel bir çerçeve çizmek gerekirse:

  • Kuzey Anadolu Fay Zonu: Marmara Bölgesi’nden Doğu Karadeniz’in iç kesimlerine ve Erzincan’a uzanan hat boyunca tehlike yüksektir.
  • Doğu Anadolu Fay Zonu: Hatay’dan Kahramanmaraş, Adıyaman, Malatya ve Elazığ üzerinden Bingöl’e uzanan hat, Şubat 2023 depremlerinin de gösterdiği gibi yüksek tehlike taşır.
  • Batı Anadolu graben sistemi: İzmir, Manisa, Aydın, Denizli ve Muğla çevresindeki çöküntü havzaları, sık ve yıkıcı depremler üretebilen çok sayıda fay içerir.
  • Göreceli düşük tehlike: İç Anadolu’nun bazı kesimleri, Konya ve Karaman çevresi ile Güneydoğu Anadolu’nun bazı bölgeleri gibi yerlerde değerler daha düşüktür. Ancak düşük tehlike, deprem olmayacağı anlamına gelmez; Türkiye’de deprem tehlikesi sıfır olan bir bölge yoktur.

Bu genel tablo yalnızca fikir vermek içindir. Aynı il içinde fay hattına yakın ve uzak noktalar arasında PGA değeri belirgin şekilde farklı olabilir. Karar vermeden önce mutlaka binanın tam konumu için sorgulama yapılmalıdır.

Deprem tehlikesi ile deprem riski aynı şey mi?

Hayır. Tehlike, bir yerde ne büyüklükte bir yer hareketi beklendiğini gösterir ve doğa tarafından belirlenir. Risk ise bu tehlikenin, o yerdeki binaların dayanıklılığı, nüfus yoğunluğu ve ekonomik değerlerle birleşmesinden doğan olası kayıptır. Tehlikesi yüksek bir bölgede, yönetmeliğe uygun yapılmış ve iyi denetlenmiş binalarla risk düşük tutulabilir. Tehlikesi orta düzeydeki bir bölgede ise kaçak ve dayanıksız yapılar riski çok yükseltebilir.

Ev veya Arsa Alırken Deprem Tehlikesi İçin Ne Yapmalı?

  1. Konumu sorgulayın: Binanın veya arsanın koordinatı için DD-2 düzeyindeki PGA, Ss ve S1 değerlerini öğrenin.
  2. Zemin bilgisini isteyin: Mevcut binalarda ruhsat dosyasındaki zemin etüdü raporunu, arsada ise yeni yapılacak zemin etüdünü inceleyin. ZE ve ZF sınıfı zeminler ve sıvılaşma riski özel önlem gerektirir.
  3. Binanın yaşına ve yönetmeliğine bakın: Binanın hangi yönetmeliğe göre projelendirildiği önemlidir. 2000 öncesi, 2007 ve 2018 yönetmeliklerine göre yapılmış binalar arasında tasarım ve detay kuralları bakımından büyük farklar vardır.
  4. Performans değerlendirmesi yaptırın: Eski binalar için uzman bir mühendise deprem performans analizi yaptırmak, binanın gerçek durumunu ortaya koyar.
  5. Fay yakınlığını kontrol edin: Diri fay haritasından binanın faya uzaklığını öğrenin ve imar planındaki kısıtlamaları kontrol edin.
  6. Yenileme seçeneklerini değerlendirin: Riskli bir bina söz konusuysa güçlendirme veya yeniden yapım seçenekleri, örneğin kat karşılığı inşaat ile kentsel dönüşüm, değerlendirilebilir. Hastane gibi kritik binalarda sismik izolatör gibi özel çözümler kullanılabilir.

Yeni Harita Mevcut Binaları Nasıl Etkiler?

Binalar, projelendirildikleri tarihte yürürlükte olan yönetmeliğe ve deprem haritasına göre tasarlanır. 2019’dan önce ruhsat almış bir bina, yeni harita yürürlüğe girdi diye kendiliğinden “uygunsuz” sayılmaz; ancak yeni haritada bulunduğu noktanın tehlike değeri eski bölge katsayısından yüksekse, binanın bugünkü deprem talebini karşılama payı azalmış olabilir. Tersi durumda, tehlikenin düştüğü yerlerde eski binalar kâğıt üzerinde daha elverişli görünebilir; ama bu, yapım kalitesindeki eksikleri ortadan kaldırmaz.

Mevcut binaların deprem güvenliği iki farklı çerçevede değerlendirilir:

  • Performans değerlendirmesi: TBDY 2018’in mevcut binalara ayrılan 15. bölümüne göre yapılır. Binanın malzeme dayanımı, donatı durumu ve taşıyıcı sistemi yerinde incelenir; yeni tehlike haritasından alınan değerlerle hangi performans hedefini sağladığı hesaplanır. Gerekirse güçlendirme projesi de aynı bölüme göre hazırlanır.
  • Riskli yapı tespiti: 6306 sayılı Kanun kapsamında, lisanslı kuruluşlarca Riskli Yapıların Tespit Edilmesine İlişkin Esaslar’a göre yapılır. Amacı, binanın yıkılıp yeniden yapılması gereken “riskli yapı” olup olmadığına karar vermektir ve kentsel dönüşüm sürecini başlatır.

Bu iki değerlendirme birbirinin yerine geçmez. Kentsel dönüşüm için riskli yapı raporu gerekir; binanın güçlendirilerek kullanılıp kullanılamayacağını anlamak için ise ayrıntılı performans analizi yapılır. Her iki çalışmada da başlangıç noktası, binanın koordinatı için tehlike haritasından alınan değerler ve zemin sınıfıdır.

Deprem Bölgesi Sorgularken Sık Yapılan Hatalar

  1. Eski derece listelerine güvenmek: “Birinci derece deprem bölgesi” sınıflandırması 2019’dan beri resmî olarak kullanılmamaktadır.
  2. İl merkezini sorgulamak: Tehlike noktadan noktaya değişir; binanın tam konumu sorgulanmalıdır.
  3. Zemini hesaba katmamak: Haritadaki değerler referans zemin içindir; yumuşak zeminlerde etki belirgin şekilde artar.
  4. PGA’yı tek ölçüt sanmak: Bina tasarımında Ss, S1, zemin katsayıları ve binanın periyodu birlikte değerlendirilir.
  5. Tehlikeyi riskle karıştırmak: Düşük tehlikeli bölgede kötü yapılmış bir bina, yüksek tehlikeli bölgedeki sağlam bir binadan daha risklidir.
  6. Diri fay haritasını tehlike haritası sanmak: Fay haritası fayın yerini, tehlike haritası beklenen sarsıntıyı gösterir.

Sıkça Sorulan Sorular

Türkiye’de deprem bölgeleri hâlâ var mı?

Hayır. 1 Ocak 2019’dan itibaren deprem bölgeleri ve “birinci derece”, “ikinci derece” gibi sınıflar kaldırıldı. Yerine her nokta için ayrı değerler veren Türkiye Deprem Tehlike Haritası geldi.

Evimin deprem tehlikesini nasıl öğrenirim?

AFAD’ın Türkiye Deprem Tehlike Haritaları uygulamasına e-Devlet ile giriş yapın, evinizin konumunu haritada seçin veya koordinatını girin ve DD-2 düzeyindeki PGA, Ss ve S1 değerlerine bakın.

Kaçıncı derece deprem bölgesindeyim?

Yeni sistemde resmî bir derece yoktur. Kabaca fikir edinmek isterseniz, DD-2 düzeyindeki PGA değeri 0,40g ve üzerindeyse eski sistemdeki birinci derece bölgeye benzer bir tehlikeden söz edilebilir; ancak bu karşılaştırma resmî değildir.

PGA değeri yüksekse ev almamalı mıyım?

Tek başına PGA, evin güvenli olup olmadığını göstermez. Yüksek tehlikeli bölgelerde de yönetmeliğe uygun projelendirilmiş, iyi zeminde ve denetimli yapılmış binalar, beklenen depreme karşı can güvenliğini sağlayacak şekilde tasarlanır. Asıl belirleyici olan zemin, binanın yapım kalitesi ve uyduğu yönetmeliktir.

DD-2 ne demek?

DD-2, 50 yıl içinde aşılma olasılığı %10 olan, ortalama 475 yılda bir beklenen deprem yer hareketi düzeyidir. Binaların büyük çoğunluğu bu düzeye göre tasarlanır.

Ss ve S1 nedir?

Ss kısa periyotlu (az katlı, rijit) yapılar, S1 ise 1 saniye periyotlu (daha yüksek, esnek) yapılar için haritadan okunan spektral ivme katsayılarıdır. Zemin katsayılarıyla çarpılarak tasarımda kullanılan SDS ve SD1 değerleri bulunur.

Deprem tehlike haritası güncellendi mi?

Bina tasarımında esas alınan Türkiye Deprem Tehlike Haritası 2019’dan beri yürürlüktedir. MTA ise 2026’da Türkiye Diri Fay Haritası’nın güncel baskısını yayımladı. Diri fay haritası ile tehlike haritası farklı haritalardır; güncel durumu AFAD’ın resmî duyurularından takip etmek gerekir.

Zemin sınıfı nasıl öğrenilir?

Zemin sınıfı, arsada yapılan sondaj ve jeofizik ölçümlere dayanan zemin etüdü raporuyla belirlenir. Mevcut binalarda bu rapor belediyedeki yapı ruhsatı dosyasında bulunur.

Deprem tasarım sınıfı neyi değiştirir?

DTS, binada kullanılabilecek taşıyıcı sistemleri, bina yüksekliği sınırlarını ve hesap yöntemlerini belirler. DTS 1 ve 1a, en yüksek deprem tehlikesine karşılık gelir ve en sıkı kuralların uygulandığı sınıflardır.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır. Hesap aracındaki değerler ön değerlendirme içindir ve proje hesabı yerine geçmez. Bina tasarımı ve mevcut binaların değerlendirilmesi için yetkili inşaat mühendislerinden destek alın; deprem tehlike değerlerini her zaman AFAD’ın resmî uygulamasından teyit edin.

İlgili Yazılar

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir